Türkiye Gençlik STK’ları Platformu (TGSP) tarafından hazırlanan Türkiye’nin Gençleri 2026 Saha Araştırmasının tanıtım toplantısı, 6 Kasım 2026 tarihinde Neslişah Sultan Kültür Merkezi’nde gerçekleştirildi.
Gençlerin düşüncelerini, beklentilerini, değerlerini ve geleceğe yönelik perspektiflerini kapsamlı bir şekilde ortaya koymayı amaçlayan araştırma, 2020, 2023 ve 2026 yıllarına ait verileri karşılaştırmalı olarak ele alarak Türkiye gençliğinin yıllar içerisindeki değişimini, dönüşümünü ve süreklilik gösteren eğilimlerini ortaya koyuyor.
ADA Araştırma tarafından TGSP adına gerçekleştirilen saha çalışması, 3 Mart–20 Nisan 2026 tarihleri arasında, Türkiye’nin 34 ilinde yaşayan 15–30 yaş aralığındaki 8 bin 103 gencin katılımıyla tamamlandı.
Araştırma sonuçları, gençlerin geleceğe yönelik umutlarında belirgin bir artış yaşandığını ortaya koyuyor. Hayatının beş yıl içinde daha iyi olacağını düşünen gençlerin oranı 2020 yılında yüzde 22,2 iken 2026 yılında yüzde 47,8’e yükseldi. Kendini mutlu veya çok mutlu hisseden gençlerin oranı da 2023’te yüzde 41,3’ten 2026’da yüzde 46,5’e çıktı. Bununla birlikte ekonomik kaygılar, gençlerin gündemindeki önemli başlıklardan biri olmayı sürdürüyor. Gençlerin yüzde 45,5’i ekonomik durumundan memnun olmadığını belirtirken işsizlik ve geçim sıkıntısı ülkenin öncelikli sorunları arasında öne çıkıyor.
Çalışma hayatına ilişkin bulgular, gençlerin beklentilerinde liyakat ve emeğin önemli bir yer tuttuğunu gösteriyor. Gençlerin yüzde 38,6’sı istediği alanda iş bulabilmek için referans ve torpilin etkili olduğunu düşünürken yüzde 23,5’i çok çalışmayı, yüzde 23’ü ise eğitimi belirleyici görüyor. İş hayatında kalıcı başarının en önemli koşulu olarak ise yüzde 45,8 oranında çok çalışma gösteriliyor.
2020, 2023 ve 2026 yıllarına ait verilerde, tanınırlık ve güvenilirlik açısından değerlendirilen STK’lar arasında AHBAP, tanınırlık açısından ilk üç STK arasında yer alırken 2026 yılında 23. sıraya gerilemiştir. Bu düşüşte, kamuoyuna yansıyan yolsuzluk iddiaları ve derneğin faaliyetlerine ilişkin tartışmaların etkili olduğu değerlendirilmektedir. Kızılay ve Yeşilay ise aynı dönemde tanınırlığını artırarak 2026 yılında ilk sırada yer almıştır.
Türkiye'deki yaşam koşullarının Ortadoğu'ya kıyasla daha iyi olduğunu düşünenlerin oranı 2020'de %63 iken, 2023 yılında %54,3'e gerilemiştir. 2026 yılına gelindiğinde ise bu oran 11 puanlık belirgin bir artış göstererek %65,3 ile ölçülen dönemin en yüksek seviyesine ulaşmıştır. Böylece toplum genelinde Türkiye'nin Ortadoğu'dan daha avantajlı bir hayat standardına sahip olduğu yönündeki kanaat yeniden güç kazanmıştır.
Araştırmanın dikkat çeken sonuçlarından biri de gençlerin rol model tercihlerindeki değişim oldu. Bilim insanları ve akademisyenleri rol model olarak gören gençlerin oranı 2020’de yüzde 3,2 iken 2026’da yüzde 17,1’e yükseldi. Bu oranla bilim insanları ve akademisyenler ilk sıraya yerleşirken anne ve babasını rol model olarak görenlerin oranı yüzde 16,4 olarak ölçüldü.
Gençlerin toplumsal ve sosyal yaşama ilişkin değerlendirmeleri de araştırmada önemli bir yer tuttu. Gençlerin yüzde 19,9’u açıklayamadığı bir yalnızlık hissini her gün yaşadığını belirtirken yüzde 46,4’ü bu hissi zaman zaman yaşadığını ifade etti. Sivil toplum kuruluşlarına üyelik veya gönüllü katılım oranı ise yüzde 10,7 olarak kaydedildi.
Gençlerin sivil toplum kuruluşlarından en önemli beklentileri arasında eğitim desteği, spor faaliyetleri ve burs imkânları yer aldı.
Programda konuşmalarını gerçekleştiren TGSP Yönetim Kurulu Başkanı Ali Haydar Ustaosmanoğlu sözlerinde;
Gençlerimizin hayata bakışından gelecek beklentilerine, eğitimden çalışma hayatına, aileden sosyal ilişkilere, teknolojiden gönüllülüğe kadar pek çok başlıkta ne düşündüklerini anlamaya çalışıyoruz.
Ve belki de en önemlisi, gençlere hiçbir cevabı dikte etmeden önce onların bize ne söylediğine kulak veriyoruz. Çünkü bazen gençleri anlamaya çalışırken yaptığımız en büyük hata, onların cümlelerini onlar adına bizim tamamlamamız oluyor, ifadelerini kullandı.
İlim Yayma Vakfı Mütevelli Heyeti Başkanı Sayın N. Bilal Erdoğan:
Üyelerimizin çalışmalarını yönlendirirken, kararlarını belirlerken bu çalışmalarımızdan istifade etmelerini; nereye odaklanmaları gerektiğini, gençlerin beklentilerinin neler olduğunu ve gençlerde ne tür değişimler yaşandığını görerek çalışmalarına bu doğrultuda devam etmelerini arzu ediyoruz.
Bu yönüyle bu saha araştırmasının bizim için önemi; Gündem belirleme, organize olma ve söylem üstünlüğü edinme gençler adına bizim için önemli. Gençlik sivil toplum kuruluşları olarak bizim de gençleri güçlendirmemiz, gençlerin kendi gündemlerini kamuoyuna sunabilmelerini sağlamamız lazım, ifadelerini kullandı.
Araştırma sonuçlarını değerlendiren Cumhurbaşkanlığı Politikalar Kurulu Üyesi Doç. Dr. Ahmet Özdinç, Türkiye gençliğinin değişen beklentilerine ve gelecek algısına dikkat çekti. Özdinç, gençlerde geleceğe yönelik umudun güçlendiğini ancak bu umudun ekonomik güvence, emek, liyakat ve sosyal çevre gibi somut beklentilerle birlikte şekillendiğini vurguladı. Gençlerin toplumsal tartışmalardan uzaklaşmak yerine kendi geleceklerini kurabilecekleri imkânlara odaklandıklarını belirterek bu dönüşümün gençliği anlamak ve geleceğe yönelik politikalar geliştirmek açısından dikkatle değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.
Tanıtım toplantısında araştırmanın kapsamı, yöntemi ve öne çıkan bulguları katılımcılarla paylaşıldı. Sunum ve değerlendirmelerin ardından katılımcıların soruları yanıtlandı.
Türkiye’nin Gençleri 2026 Saha Araştırması, gençlerin sesini bilimsel veriler ışığında anlamaya, değişen ihtiyaç ve beklentilerini görünür kılmaya ve gençlik alanında yürütülecek çalışmalara katkı sunmaya yönelik önemli bir kaynak niteliği taşıyor.
Türkiye Gençlik STK’ları Platformu hakkında detaylı bilgiye tgsp.org.tr adresinden ulaşabilirsiniz.
